O raporcie

Po raz drugi Grupa ING Banku Śląskiego przygotowała raport roczny w wersji online, który odwołuje się do najlepszych światowych praktyk w zakresie raportowania zintegrowanego. Aby ułatwić czytelnikom posługiwanie się narzędziami interaktywnymi, przygotowaliśmy instrukcję opisującą kluczowe funkcjonalności. Zachęcamy do obejrzenia krótkiej animacji jeszcze przed rozpoczęciem lektury raportu.

zamknij
PL ENG A wersja-kontrastowa informacja
Brak notatek
Koszyk jest pusty
Wyślij do drukarki
Usuń

Głównym celem zarządzania ryzykiem rynkowym w ING Banku Śląskim S.A. jest zapewnienie, że ekspozycja na ryzyko rynkowe jest rozumiana (zwłaszcza przez jednostki generujące dane ryzyko). Dodatkowo odpowiednio zarządzana w ramach przyjętych limitów.

Ryzyko rynkowe definiuje się jako potencjalną stratę, którą może ponieść bank w związku z niekorzystnymi zmianami:

  • cen rynkowych (takich jak krzywe dochodowości, kursy walutowe, ceny na rynku kapitałowym),
  • parametrów rynkowych (zmienności cen rynkowych, korelacji pomiędzy ruchami poszczególnych cen),
  • zachowań klientów (np. wcześniejsze spłaty kredytów).

Proces zarządzania ryzykiem rynkowym

Proces zarządzania ryzykiem rynkowym w banku obejmuje identyfikację, pomiar, monitorowanie oraz raportowanie ryzyka. Departament Zarządzania Ryzykiem Rynkowym (DZRR) dostarcza regularne raporty ryzyka menedżerom Pionu Rynków Finansowych oraz Departamentu Skarbu, wybranym członkom Zarządu oraz Komitetowi ALCO. Ponadto ALCO, Zarząd banku oraz Rada Nadzorcza otrzymują okresowe raporty, które zawierają najważniejsze miary ryzyka rynkowego. Pracownicy Departamentu Zarządzania Ryzykiem Rynkowym są wykwalifikowanymi specjalistami, a niezależność departamentu zapewnia jego oddzielenie od jednostek generujących ryzyko.

Zarządzanie ryzykiem rynkowym w banku obejmuje również funkcję Kontroli Produktów („Product Control”). Zapewnia ona poprawność wyceny produktów Rynków Finansowych i Departamentu Skarbu poprzez monitoring poprawności modeli wyceny oraz kontrolę jakości danych rynkowych stosowanych do wyceny i kalkulacji wyniku finansowego. Decyzje związane z procesem wyceny podejmuje Komitet Parametryzacji, który tworzą przedstawiciele DZRR, Pionu Rynków Finansowych, Departamentu Skarbu oraz Pionu Finansów. Decyzje te dotyczą takich kwestii, jak źródła danych rynkowych używanych do wyceny, czy kalkulacja rezerw dotyczących modeli wycen rynkowych.

Struktura ksiąg banku i metody pomiaru ryzyka

Bank utrzymuje strukturę ksiąg bazującą na intencji, co przekłada się na wiele procesów, w tym zarządzanie ryzykiem rynkowym. Struktura ksiąg odzwierciedla typy ryzyka rynkowego, które są oczekiwane oraz akceptowane w poszczególnych obszarach banku, oraz to, gdzie ryzyko rynkowe powinno być wewnętrznie transferowane/zabezpieczane. Księgi są pogrupowane według intencji utrzymania pozycji na:

  • „handlowe” (pozycje zajmowane w celu uzyskania w krótkim okresie korzyści, które wynikają z ruchów cen rynkowych),
  • „bankowe” (wszystkie pozostałe pozycje).

Ogólna struktura ksiąg banku wygląda następująco:

Księgi Bankowe dzieli się na Księgi Bankowe Komercyjne oraz Księgi Bankowe Departamentu Skarbu. Księgi Bankowe Komercyjne to księgi pionów działalności detalicznej oraz korporacyjnej. Zawierają one depozyty oraz kredyty komercyjne. Ryzyko wynikające z tych pozycji jest transferowane do:

  • ksiąg bankowych Departamentu Skarbu (dla ryzyka stopy procentowej, ryzyka bazowego i płynności) oraz
  • ksiąg handlowych Pionu Rynków Finansowych (dla ryzyka walutowego) poprzez transakcje wewnętrzne.

Proces ten zapewnia, że w bankowych księgach komercyjnych nie pozostaje istotne ekonomiczne ryzyko rynkowe. Jednakże krótkoterminowy wynik finansowy w tych księgach jest wrażliwy na zmiany stawek rynkowych. Opiszemy to szczegółowo w dalszej części dokumentu. Działalność komercyjna spółek zależnych należy do komercyjnych ksiąg banku.

Księgi Bankowe Departamentu Skarbu służą do zarządzania:

  • ryzykiem płynności banku jako całości,
  • ryzykiem stopy procentowej księgi bankowej.

Utrzymywanie otwartych pozycji jest tu dopuszczalne w granicach przyjętych limitów ryzyka rynkowego.

Księgi Handlowe to księgi obszaru Rynków Finansowych: walutowe oraz stopy procentowej. Zawierają one pozycje utrzymywane w krótkim okresie w celu:

  • odsprzedaży,
  • uzyskania korzyści finansowych na aktualnych lub oczekiwanych w krótkim okresie zmianach cen,

bądź pozycje zawarte w celach arbitrażowych.

Otwarte pozycje w księgach handlowych są limitowane.

Więcej informacji o metodach pomiaru ryzyka znajduje się w „Rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A.” na stronie 168.

Pomiar ryzyka stopy procentowej w księdze bankowej

Mierząc ryzyko stopy procentowej księgi bankowej, bank stosuje miary wymagane przez regulacje Europejskiego Nadzoru Bankowego (EBA/GL/2015/08). Główne miary to:

  • dochód narażony na ryzyko (Net Interest Income at Risk) – pomiar wrażliwości raportowanych wyników pozycji księgowanej na zasadzie memoriału w oparciu o zestaw scenariuszy stóp procentowych, które zakładają różne możliwości przesunięcia krzywej rentowności. Analizowane są scenariusze, które zakładają stopniowe:
    • równoległe przesunięcie krzywej,
    • wystromienie krzywej,
    • spłaszczenie krzywej;
  • wartość bieżąca netto zdyskontowanych przyszłych przepływów narażonych na ryzyko (Economic Value of Equity – EVE) – pomiar wrażliwości wartości ekonomicznej pozycji stopy procentowej na nagłe zmiany stóp procentowych. W pomiarze EVE bank stosuje scenariusze opisane w regulacji EBA jako szokowy scenariusz regulacyjny. Idea wyliczania EVE opiera się na odejmowaniu wartości NPV ze scenariusza bazowego od odpowiednich wartości NPV dla scenariuszy regulacyjnych.

Dodatkowo w obszarze księgi bankowej bank mierzy:

  • ryzyko opcyjności – potencjalne straty na tych pozycjach wynikające z wcześniejszego wycofywania depozytów i/lub wcześniejszej spłaty kredytów,
  • ryzyko rezydualne – potencjalna strata na tych pozycjach wynikająca ze stosowania niestandardowych mechanizmów cenowych, które nie są transferowane do Departamentu Skarbu zarządzającego ryzykiem stopy procentowej.

Opisane ryzyka mają status nieistotnych (potencjalne straty mają bardzo nieznaczny udział w historycznych i prognozowanych wynikach).

Więcej informacji o pomiarze ryzyka stopy procentowej w księdze bankowej znajduje się w „Rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A.” na stronie 169.

Pomiar ryzyka rynkowego w księdze handlowej

Pomiar VaR stosowany przez bank jest zgodny z najlepszymi praktykami rynkowymi. Przy obliczaniu VaR bank wykorzystuje następujące założenia:

  • jednodniowy okres utrzymywania pozycji, 99% poziom ufności,
  • 260-dniowy okres obserwacji.

Adekwatność modelu VaR dla ksiąg handlowych sprawdzamy podczas dziennego testowania wstecznego (tzw. VaR backtesting). Wynik finansowy „dzienny” oraz „hipotetyczny” (wyznaczany jako dzienna zmiana wartości pozycji utrzymywanej na koniec dnia, a więc wykluczający wszystkie transakcje intraday) porównujemy z miarą VaR. Przypadki przekroczeń szczegółowo badamy i wyjaśniamy.

Aby wzmocnić kontrolę ryzyka, dodatkowo wprowadziliśmy w obszarze księgi ryzyka walutowego jego pomiar i monitoring w ciągu dnia (intra-day) w kontekście przyznanych limitów

Mamy świadomość, że miara VaR nie daje pełnego obrazu ryzyka rynkowego poszczególnych portfeli, ponieważ nie uwzględnia potencjalnych strat w ekstremalnych przypadkach zmian warunków rynkowych. Dlatego kalkulujemy tzw. Stressed VaR. Stressed VaR jest miarą, która replikuje kalkulację symulacji historycznej przy założeniu, że do pomiaru wykorzystujemy bieżący portfel oraz historyczne dane rynkowe pochodzące z ciągłego dwunastomiesięcznego okresu charakteryzującego się znacznymi wahaniami parametrów rynkowych, istotnymi z punktu widzenia danego portfela.

W cyklu półrocznym przeprowadzamy ogólnobankowy stress-test, który obejmuje m.in. ryzyko rynkowe, ryzyko płynności i ryzyko kredytowe. Wykorzystuje on scenariusz regulacyjny oraz scenariusze przygotowywane przez naszych ekonomistów i zaakceptowane przez ALCO. Dodatkowo w cyklu kwartalnym przeprowadzamy test warunków skrajnych instrumentów pochodnych, który pokazuje wpływ szokowych zmian rynkowych na wycenę tych instrumentów.

Więcej informacji o pomiarze ryzyka rynkowego w księdze handlowej znajduje się w „Rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A.” na stronie 171.

Wrażliwość wyniku i kapitału na ryzyko stopy procentowej

Tabele poniżej prezentują przegląd skonsolidowanej wrażliwości banku na ryzyko stopy procentowej:

  • księgi bankowej – obserwowane zmiany w pomiarze zarówno dla miary NII, jak i EVE wynikają w głównej mierze ze:
    • zmian (wzrostu) wolumenów produktowych oraz
    • zmian parametrów modelowych stosowanych do wyznaczania wartości ekonomicznej portfeli produktów bez terminu zapadalności;
  • wartości rynkowej instrumentów dłużnych klasyfikowanych jako dostępne do sprzedaży (AFS) w portfelu Departamentu Skarbu. Zaobserwowano nieznaczne zmiany wrażliwości portfela AFS w porównaniu z poprzednim rokiem. Miara BPV portfela (pozycja krótka BPV) wzrosła z 1,1 mln zł do 1,3 mln zł.

 

Tabela poniżej przedstawia wrażliwość wyników skonsolidowanych na zmiany stóp, która wynika z księgi bankowej.

Zmiana  w wyniku ekonomicznym
przy zmianie krzywej (w mln PLN)
Zmiana w raportowanym wyniku finansowym
przy zmianie krzywej (w mln PLN)
-2% 2% -2%
stopniowy
2%
stopniowy
2017 rok -607,1 230,7 -29,6 60,3
2016 rok -592,3 -177,2 52,5 -6,0

 

 

Pełną metodologię spełniającą wymagania Europejskiego Nadzoru Bankowego wdrożyliśmy w 2017 roku, zgodnie z zaleceniami KNF. Ponieważ zmiana ta wpływa istotnie na miary, odnoszenie ich do wartości zamieszczonych w sprawozdaniu za 2016 roku jest nieporównywalne. Aby zapewnić porównywalność, w tabeli powyżej podaliśmy wyniki pomiarów wrażliwości na ryzyko stopy procentowej  za 2016 rok, wyliczone z wykorzystaniem nowej metodologii. Dodatkowo poniżej prezentujemy wyniki dla pomiaru NIIaR dla pełnego zakresu analizowanych scenariuszy.

 

Tabela poniżej przedstawia wrażliwość kapitału na zmiany stóp, która wynika z papierów dłużnych dostępnych do sprzedaży.

Przybliżona  zmiana w bazie kapitału regulacyjnego przy ruchu krzywej (w mln PLN)
-2% -1% +1% +2%
2017 rok 159,5 80,1 -94,5 -190,0
2016 rok 141,0 72,0 -77,4 -160,2

 

Podsumowanie

W raportowanym okresie profil ryzyka rynkowego oraz sposób zarządzania tym ryzykiem nie zmieniły się istotnie. W kwestii pomiaru ryzyka główne zmiany dotyczyły IRRBB i wynikały z wytycznych EBA.

Klient

Pracownik

Rynek i media

ustawienia
zamknij

Zmień walutę na:

Zmień:

zamknij

Wyniki wyszukiwania: